Një vullkan në Iranin juglindor është rritur me rreth 9 centimetra brenda 10 muajsh. Kjo mund të tingëllojë si një ngritje e vogël, por ka një rëndësi të madhe.
Një studim i ri përdori të dhëna satelitore për të dalluar ndryshimin dhe argumenton se presioni po rritet pranë majës.
Ai eshte vullkani Taftan. Nuk ka shpërthyer në historinë e njerëzimit, por sinjali i ri thotë se sistemi po lëviz dhe ka nevojë për mbikëqyrje.
Shkencëtarët gjurmuan terrenin me InSAR, një metodë radari që mat lëvizjen e tokës nga hapësira. Ata përdorën satelitët Sentinel-1 që punojnë ditë e natë dhe mund të shohin përmes reve.
Rritja e vullkanit Taftan zgjati pak më shumë se dhjetë muaj dhe ishte e përqendruar pranë majës. Rritja nuk është ulur, gjë që sugjeron se presioni nuk është zhdukur ende.
Pablo J. González nga Këshilli Kombëtar i Kërkimeve Spanjolle (IPNA) i Institutit të Produkteve Natyrore dhe Agrobiologjisë, është autori kryesor që drejton studimin.
Studiuesit testuan shkaktarët e zakonshëm te zgjerimit te majes se vullkanit dhe përjashtuan shiun e rrëmbyeshëm dhe tërmetet aty pranë si shkaktarë.
Më thellë brenda vullkanit Taftan ndodhet rezervuari i magmës, një mase e madhe shkëmbore e shkrirë nën tokë.
Ajo ndodhet më shumë se 2 milje (3.2 kilometra) thellë, kështu që shtytja aktuale ka të ngjarë të vijë nga gazrat sipër tij dhe jo nga magma e freskët që arrin sipërfaqen.
Vullkani Taftan është një stratovulkan prej 12,927 këmbësh (3,940 metrash), një vullkan i pjerrët që është ndërtuar nga shtresa lavash dhe hiri. Ai shpërthen përmes fumaroleve në majë – shfryrje vullkanike që lëshojnë gaz – gjë që tregon se sistemi ende lëviz.
Të dhënat e shpërthimeve për 10,000 vitet e fundit janë të pakta, dhe kjo është pjesë e problemit. Heshtja në letër nuk është e barabartë me një sistem të vdekur në shkëmbinj dhe gaz. Shkencetaret po e vezhgojne me detaje kete vullkan, per te pare nese do te kete ndonje shperthimi te mundshem. Per banoret e zonave perreth jane dhene qe tani udhezime nese kjo ndodhe. Maskat kundragaz jane hapi i pare pasi verehet prani e squfurit ne ajer. /earth.com